Trinh nữ hoàng cung là cây gì, có tác dụng gì?

Cây trinh nữ hoàng cung còn được gọi là cây náng lá rộng, thập bát học sỹ, tỏi lơi lá rộng hay tỏi Thái Lan, hoàng cung trinh nữ,... Theo y học cổ truyền, trinh nữ hoàng cung nổi tiếng với tác dụng chữa các bệnh lý viêm nhiễm phụ khoa, u xơ tử cung, u vú, u xơ tuyến tiền liệt… Cả lá và thân đều có thể dùng làm thuốc. Chi tiết tham khảo công dụng của cây trinh nữ hoàng cung được chia...

Có thể bạn quan tâm:

Cây trinh nữ hoàng cung còn được gọi là cây náng lá rộng, thập bát học sỹ, tỏi lơi lá rộng hay tỏi Thái Lan, hoàng cung trinh nữ,… Theo y học cổ truyền, trinh nữ hoàng cung nổi tiếng với tác dụng chữa các bệnh lý viêm nhiễm phụ khoa, u xơ tử cung, u vú, u xơ tuyến tiền liệt… Cả lá và thân đều có thể dùng làm thuốc. Chi tiết tham khảo công dụng của cây trinh nữ hoàng cung được chia sẻ bên dưới.

Trinh nữ hoàng cung?

Mục lục

trinh-nu-hoang-cung

Trinh nữ hoàng cung là loài bản địa của Ấn Độ. Hiện nay, cây được di thực sang khu vực Đông Nam Á và trồng rộng rãi ở một số quốc gia như Nam Trung Quốc, Thái Lan, Campuchia, Lào, Việt Nam, Malaysia, Philippin.

Ở nước ta, cây có thể phát triển tốt ở cả 3 miền Bắc, Trung, Nam.  Những địa phương trồng nhiều cây trinh nữ hoàng cung nhất như Long Thành, Bà Rịa – Vũng Tàu, Huế, Lâm Đồng… Hoa láng có hình dáng khá bắt mắt nên nhiều người còn đánh vào chậu cấy để làm cảnh trước nhà.

Bộ phận dùng làm thuốc của cây trinh nữ là lá và phần thân hành của cây.

Lá trinh nữ hoàng cung thường được thu hoạch vào tháng 6 -7 hàng năm. Những lá bánh tẻ sẽ được cắt về rửa sạch, dùng tươi hoặc trần qua nước sôi rồi đem phơi/sấy khô. Thu hái lá đến khi cây ngừng phát triển.

Đặc điểm nhận dạng cây trinh nữ hoàng cung

Cây thuộc dạng thân cỏ, mọc thẳng, thân hành đường kính tương đương với một củ hành tây to. Các bẹ lá úp vào nhau có thể tạo thành thân giả có chiều dài khoảng 10-15cm

Lá trình nữ hoàng cung mỏng, có mép hình gợn sóng, chiều dài lá từ 80 – 100cm và chiều rộng trung bình khoảng 5cm. Lá có gân chạy song song. Những lá ở sát đất có đầu bẹ màu đỏ tím.

Sống lá nổi rõ ở mặt dưới và tạo thành một cái rãnh ở mặt trên.

Hoa mọc thành tán. Thông thường sẽ có khoảng 6 – 18 hoa mọc chung trên một cán dài khoảng 30-60cm. Cánh hoa dài, nở xòa ra 2 bên, màu trắng pha lẫn tím đỏ. Bao phấn hình sợi, nhị ngã, bầu hình ống chỉ.

Quả thường ra vào tháng 8 và 9 hàng năm, hình cầu

Củ con mọc ra từ thân hành. Có thể xuất hiện nhiều củ cùng lúc. Những củ này thường được tách ra và trồng sẽ phát triển thành cây con mới.

Thành phần hóa học có trong cây trinh nữ hoàng cung

Cây chứa thành phần chủ yếu là alcaloid với 32 loại khác nhau. Trong đó, đáng chú ý là các hoạt chất sau:

Cây trinh nữ hoàng cung có tác dụng gì?

Tính vị: Theo đông y, cây trinh nữ hoàng cung có vị đắng, chát

Nghiên cứu hiện đại cho thấy, các hoạt chất trong loại thảo dược này có những tác dụng sau:

Y học cổ truyền Ấn Độ dùng thân hành của cây trinh nữ hoàng cung để chữa mụn nhọt, thấp khớp, áp xe mưng mủ. Lá được chiết dịch làm thuốc nhỏ trị đau tai. Campuchia dùng loại thảo dược này để ngừa thai.

Hiện nay, trinh nữ hoàng cung còn được dùng chủ trị các chứng u tuyến tiền liệt, u xơ tử cung, tụ máu, đau khớp, viêm phế quản, viêm họng, u vú, rong kinh…

Liều lượng, cách dùng cây trinh nữ hoàng cung

Dùng thuốc dạng sắc uống, nhai sống hoặc giã đắp vào tổn thương.

Liều lượng được gia giảm cho từng bệnh theo khuyến cáo của thầy thuốc.

Một số bài thuốc chữa bệnh từ cây trinh nữ hoàng cung

1. Giảm đau khớp, chữa chấn thương, tụ máu bầm

2. Chữa viêm loét dạ dày, u vú

Một liệu trình điều trị bệnh kéo dài 20 – 25 ngày. Sau đó nghỉ 10 ngày rồi tiếp tục uống liệu trình mới.

3. Điều trị bệnh viêm phế quản, ho

4. Trị viêm họng hạt

Dùng 1/3 lá trinh nữ hoàng cung tươi và 3g rễ cây dằng xay. Đem 2 vị thuốc trên rửa và ngâm qua nước muối pha sẵn cho sạch. Khi bị viêm họng hạt lấy nhai với vài hạt muối ăn, nuốt nước từ từ cho thấm vào cổ họng, bỏ bã.

5. Trị u xơ tuyến tiền liệt, rối loạn tiểu tiện ở người cao tuổi

6. Điều trị bệnh u xơ tử cung, rong kinh, chảy máu âm đạo, đau bụng dưới

7. Trị  mụn nhọt:

8. Điều trị dị ứng da, nổi mẩn ngứa

Dùng 20g lá trinh nữ hoàng cung, 20g ngân hoa thán, 12g ké đầu ngựa, 6g cườm thảo đỏ. Các vị thuốc trên hợp thành một thang sắc lấy nước đặc chia 3 lần uống vào buổi sáng, trưa, tối.

9. Hỗ trợ điều trị ung thư vú, đại tràng, cổ tử cung

Dùng các vị: Lá trinh nữ hoàng cung và nga truật mỗi vị 20g, lá đu đủ (phơi khô) 50g và 10g xuyên điền thất. Cho thuốc vào siêu, thêm 3 chén nước sắc lấy 1 chén. Chia thuốc làm 3 phần uống sau các bữa ăn chính.

Lưu ý khi dùng cây trinh nữ hoàng cung chữa bệnh

– Không dùng cho phụ nữ mang thai, bệnh nhân bị suy giảm chức năng gan thận nặng

– Kiêng ăn rau muống, đậu xanh trong quá trình điều trị bệnh bằng dược liệu này

– Không tự ý dùng trinh nữ hoàng cung chữa bệnh mà chưa thông qua ý kiến thầy thuốc, bác sĩ. Việc dùng thuốc không đúng liều lượng hoặc phối hợp sai vị có thể gây nguy hại cho sức khỏe.

– Cây trinh nữ hoàng cung rất giống với náng hoa trắng hoặc cây lan huệ. Bạn có thể dựa vào những đặc điểm sau để phân biệt các loại cây này nhằm tránh bị ngộ độc:

Tóm lại, trinh nữ hoàng cung nổi tiếng với tác dụng chữa các bệnh lý viêm nhiễm phụ khoa, u xơ tử cung, u vú, u xơ tuyến tiền liệt… tuy nhiên trước khi áp dụng bất kỳ bài thuốc nào có sử dụng dược liệu trinh nữ hoàng cung bạn nên tham khảo ý kiến bác sĩ về cách dụng và liều lượng để đạt hiệu quả cao nhất.

Baonongsan.com: tổng hợp thông tin giá nông sản, nuôi trồng các loại rau, nông thuỷ hải sản mang giá trị kinh tế cao cho bà con nông dân khắp các miền tổ quốc.

Từ khóa:

Ngày 29/09 năm 2020 | Cây thuốc | Tag: .